Dawniej, a dziś - Czarna Góra - 5., 6., 7. i 8. -

               Ul. Piłsudskiego (dawna Gwarecka)


Dzisiejsza ul. Piłsudskiego, wytyczona w latach 20-tych XX w. "poniżej" dawnej ul. Czarnogórskiej (obecnie Dworskiej), wzdłuż stoku nadzalewowej terasy Baby, od Placu Skwer (czyli Rynku Czarnogórskiego) ciągnie się na zachód, aż do Parku Czarnogórskiego.

290. Wylot ul. Piłsudskiego na Skwer (lata przedwojenne ; widoczny z lewej dom
         już nie istnieje od lat 90-tych XX w. ; za nim Przychodnia lekarska) (źródło: z arch.
         Marka Piotrowskiego, Olkusz na Starej Fotografii, Piotra Nogiecia)
290B. Podobne ujęcie 2015 r. (po prawej widoczna Przychodnia lekarska) 
           (fot. Ryszard Maliszewski)

291. Ul. Piłsudskiego lata 60-te XX w. (źródło: z arch. Elżbiety Waś, Przegl. Olkuski,
        "Poznaj z nami...", "Spacer po dawnym Olkuszu", Emilia Kotnis-Górka)
291B. Podobne ujęcie 2015 r. (fot. Ryszard Maliszewski)

292. Zakręt ul. Piłsudskiego obok Parku do torów 2015 r. (fot. Ryszard Maliszewski)
293. Za zakrętem wlot w ul. Broniewskiego wid. na wsch. (fot. j.w.)

  Na publikowanej już wielokrotnie (również i przeze mnie cytowanej) olkuskiej fotografii z roku 1915, ukazującej Dolinkę Baby (widok od pn. na pd.) w okolicy Parku Czarnogórskiego, poza zakolem Baby, na stoku jej terasy nadzalewowej, słabo widoczne z daleka widnieją jakieś stare chaty w okolicy dzisiejszej ul. Piłsudskiego.  Jednak myliłem się chyba sądząc, że dwie inne znane w Olkuszu dawne fotografie ze zbioru Pawła Barczyka, ukazujące starą chatę krytą gontem, dotyczą tej właśnie lokalizacji. W związku z innymi sugestiami mojego szkolnego kolegi, Stanisława Wardęgi "z Czarnej Góry", wnoszę do niniejszego odcinka poprawkę i usuwam mylnie tutaj zamieszczone te fotografie. O ile potwierdzi się sugestia Stacha Wardęgi, będą one jeszcze publikowane w innym, dalszym odcinku "Dawniej, a dziś".

294. Fragment fotografii z r. 1915 (źródło: ze zbioru Piotra Nogiecia, OSF I)
294B., 294C. i 294D. Stara willa w tej lokalizacji w r. 2015 (fot. Ryszard Maliszewski) 
294E. Podobne ujęcie i widok wzgórz czarnogórskich w r. 2015 (fot. j.w.)

 

 

295. i 295B. ul. Piłsudskiego z wiaduktu na wsch. 2015 r. (fot. Ryszard Maliszewski)
295C. Widok z wiaduktu na Przychodnię lekarską i budynek byłego Gimnazjum
           (Liceum) przy ul. Piłsudskiego w 2015 r. (fot. j.w.)

  

296. Nowe Gimnazjum (potem Liceum) wid. z ul. Dworskiej na ul. Piłsudskiego 1938 r.
        (źródło: fot. ze zbioru NAC)
296B. Byłe Gimnazjum (Liceum) od wsch. 2015 r. (fot. Ryszard Maliszewski)
296C. Widok tego budynku od zach. 2015 r. (fot. j.w.)

297. Remont "Ubezpieczalni" (Przychodni lekarskiej) przed wojną (źródło: Paweł
        Pabiańczyk, publ. przez Piotra Nogiecia, OSF II)
297B. Ośrodek Zdrowia 2015 r. (fot. Ryszard Maliszewski)

297C. Łącznik obok z ul. Piłsudskiego do Kolejowej 2015 r. (po prawej pusty ogród 
           po nieistniejącym domu z fot. nr 290 (fot. j.w.)
298. Nowy dom obok (naroże Skweru) 2015 r. (fot. j.w.)

Mapa do porównania 1933 r. (Jacek Sypień 2015): 

     Uwaga: Dzięki materiałowi od mojej kuzynki, Anny Kownas z Wrocławia uzupełniłem artykuł:  9. "Bodaj byś cudze dzieci uczył" Cz. I. Nauczyciele skanami dwóch metryk urodzenia synów Teodora Maliszewskiego syna Jana !!! [autor]

Dawniej, a dziś

Stara Czarna Góra - 3B - ul. Dworska (była Czarnogórska)
                                            i ul. Witeradowska


                  [Od Starej Czarnej Góry (wsi) odbiegała początkowo na wschód, w kierunku folwarku Mroczkowskich i Witeradowa, jedyna droga (dawniejsza "starościńska" z Rabsztyna), zwana wcześniej ul. Czarnogórską (dzisiaj ul. Dworska). Po południowo-zachodniej stronie nowego dworu Mroczkowskich, zbudowanego po 1859 roku na byłych gruntach "Po-augustiańskich", przecinała się ona ze starą, miejską drogą z miasta do  Witeradowa, zwaną "Witeradowską", poniżej której (naprzeciwko przydrożnego krzyża) stał ongiś stary dworek folwarku witeradowskiego. Pomimo więc, iż dwór Mroczkowskich zbudowano właściwie na końcu dzisiejszej ul. Dworskiej, od niego rozpoczynam jej, oraz pozostałości dawnej ul. Witeradowskiej omówienie.]


278. Zabudowania gospodarcze byłego dworu Mroczkowskich 1972 r. (źródło:
        fot. Jan Nosowicz, z arch. Ryszarda Maliszewskiego)
278B. Czworaki mieszkalne dla służby byłego dworu 1972 r. (źródło: j.w.)
278C. Były dwór Mroczkowskich 1972 r. (źródło: j.w.)
278D. Miejsce po byłym dworze Mroczkowskich 2013 r. (fot. Ryszard Maliszewski)

278E. Ul. Dworska na zach. (na wprost) 2015 r. (ta i następne fot. j.w.)
278F., 278G. Domy po pd. stronie ul. Dworskiej 2015 r.
278H. Nowe domy po pn. stronie ul. Dworskiej

279. i 279B. Zakręt ul. Dworskiej 2009 r. (skrzyż. z ul. Witeradowską 2015 r.)

280. Ul. Witeradowska na pd. (skrzyż. z Dworską) 2015 r.
280B., 280C. Dalszy ciąg ul. Witeradowskiej na pd.wsch. 2015
280D. Wylot ul. Witeradowskiej na Al. Tys.-lecia 2015 r. (poniżej krzyża
         kutego przez Jana Jarnę, pozostałości tej ulicy) 2015 r.

281. Ul. Witeradowska "z powrotem" (na pn.zach.) 2025
281B. Ul. Okrzei na pn. (od ul. Witeradowskiej) 2015 r.

281C. i 281D. Dalszy ciąg i wylot ul. Witeradowskiej na ul. Dworską 2015 r.

282. Stary dom Pawlików przy ul. Dworskiej 2015 r. 
282B. Stare domy przy ul. Dworskiej (wid. na zach.) 2015 r.

283. Stara willa Jochymków (i piekarnia) od str. ul. Dworskiej 2015 r. 
284., 285. i 286. Stare domy po pd. i pn. str. ul. Dworskiej 2015 r. 

287. Stara Czarna Góra wid. na stare domy od pd. na pn. 1910 r. (źródło: stara widokówka)
287B. i 287C. W tej grupie starych chat (bardziej po prawej), przy dzisiejszej ul. 
           Dworskiej, lokalizuje Stanisław Wardęga znaną w Olkuszu z dwu fotografii PTTK
           drewnianą chatę krytą gontem, lokalizację której obiecywałem niedawno wyjaśnić
          (widok z pd.zach. na pn.wsch., ze wzgórza nad ul. Dworską). W tle drugiej fotografii 
          widoczne szczyty domów przy ul. Kolejowej (o której artykulik w lutym), na
          horyzoncie wzgórza po drugiej stronie doliny Baby (Pagór Skalska). 
          (źródło: zbiór PTTK Olkusz i Pawła Barczyka, Przegl. Olk. "Domy światłem
           malowane, Emilia Kotnis-Górka) 
 

288. Widok z ul. Dworskiej na nowe Gimnazjum (przy ul. Piłsudskiego) ok. 1938 r.
        (źródło: zbiory Narodowego Archiwum Cyfrowego)
288B. Ten sam widok 2015 r. (dom Głąbów) (fot. Ryszard Maliszewski)

 

289. Stare domy przy ul. Dworskiej 2015 r. (dwie fot. fot. Ryszard Maliszewski)
289B. Stara willa Burzyńskich (łącznik ul. Dworskiej do Piłsudskiego) 2015 r. 

Mapy dla porównania:

Olkusz, Czarna Góra i ul. Witeradowska 1882 (źródło: Dzieje Olkusza i regionu...)

  1933 r. (Jacek Sypień 2015): 
 

Logo NAC: